კობახიძე, ყაველაშვილი და პაპუაშვილი საკონსტიტუციოს საიუბილეო კონფერენციას დაესწრნენ

საიუბილეო კონფერენციის გამო საკონსტიტუციო სასამართლომ დროებით შეაჩერა „ქართული ოცნების“ სარჩელის განხილვა, რომლითაც მმართველი პარტია ხუთი ოპოზიციური პარტიის აკრძალვას ითხოვს. სხდომები 9 ნოემბერს განახლდება.

კონფერენციაზე გამოსვლისას ირაკლი კობახიძემ სასამართლოზე პოლიტიკური ზეწოლის მცდელობებზე ისაუბრა და ამ კონტექსტში უცხოელი დიპლომატებიც ახსენა. შალვა პაპუაშვილმა კი პოლიტიკური დაპირისპირების დროს სასამართლოს პასუხისმგებლობას გაუსვა ხაზი.

ვინ ესწრებოდა კონფერენციას?

საკონსტიტუციო სასამართლოს 30 წლის იუბილესადმი მიძღვნილ კონფერენციას დაესწრნენ

პრეზიდენტი მიხეილ ყაველაშვილი;

პრემიერ-მინისტრი ირაკლი კობახიძე;

პარლამენტის თავმჯდომარე შალვა პაპუაშვილი;

საკონსტიტუციო სასამართლოს თავმჯდომარე რევაზ ნადარაია და სასამართლოს სხვა მოსამართლეები;

უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე ნინო ქადაგიძე;

იუსტიციის მინისტრი პაატა სალია;

აჭარის მთავრობის თავმჯდომარე ზურაბ პატარაძე;

ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს მოსამართლე საქართველოდან ლადო ჭანტურია;

სხვადასხვა ქვეყნის საკონსტიტუციო სასამართლოების თავმჯდომარეები და მოსამართლეები.

კობახიძე - სასამართლოზე ზეწოლის მცდელობების უკან უცხოური ძალებიც დგანან

ირაკლი კობახიძემ სიტყვით გამოსვლისას საკონსტიტუციო სასამართლოს დამოუკიდებლობაზე ისაუბრა და განაცხადა, რომ ბოლო წლებში მის საქმიანობაში ჩარევის არაერთი მცდელობა იყო.

მისი მტკიცებით, ამ მცდელობების უკან დგანან როგორც კონკრეტული პოლიტიკური ძალები, ისე უცხოური ძალები.

„დღეს ხშირად ვისმენთ უხეშ პოლიტიკურ განცხადებებს საკონსტიტუციო სასამართლოს მიერ განსჯად საქმეებზე როგორც ქვეყნის შიგნით, ისე ქვეყნის გარეთ. ვხედავთ, როგორ ცდილობენ კონკრეტული ელჩები საკონსტიტუციო სასამართლოსგან მიიღონ განმარტებები მიმდინარე საქმეებზე, რაც ვენის კონვენციის უხეშ დარღვევად და საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოზე ზეწოლის უხეშ მცდელობად უნდა შეფასდეს“, - აღნიშნა კობახიძემ.

მან სასამართლოს 30-წლიანი ისტორია სამ პერიოდად დაყო. მისი შეფასებით, მეორე ათწლეული საქართველოში „ავტორიტარული რეჟიმის ჩამოყალიბებას“ დაემთხვა, რომლის დროსაც კონსტიტუციური ინსტიტუტები დაკნინდა.

კობახიძის განცხადებით, ამ რეჟიმის გავლენა სასამართლოზე 2012 წლის შემდეგაც შენარჩუნდა, ხოლო 2016 წლიდან სასამართლო მისი მემკვიდრეობისგან გათავისუფლდა.

მან საკონსტიტუციო სასამართლოს საქმიანობა დადებითად შეაფასა და მოსამართლეებს მადლობა გადაუხადა.

„გამოწვევების მიუხედავად, საკონსტიტუციო სასამართლო დღეს მოქმედებს, როგორც საქართველოს კონსტიტუციის სიმტკიცისა და საქართველოში ადამიანის უფლებების დაცვის ღირსეული გარანტი“, - თქვა კობახიძემ.

მისივე მტკიცებით, მთავრობა მომავალშიც იზრუნებს სასამართლოს დამოუკიდებლობის დაცვასა და მისი საქმიანობის უზრუნველყოფაზე.

პაპუაშვილი - პოლიტიკური დაპირისპირების დროს კონსტიტუცია ყველასთვის ერთნაირი საზომი უნდა იყოს

პარლამენტის თავმჯდომარე შალვა პაპუაშვილმა ყურადღება გაამახვილა საკონსტიტუციო სასამართლოს როლზე პოლიტიკური დავების გადაწყვეტისას.

მისი განცხადებით, სასამართლო არაერთხელ აღმოჩნდა ისეთი საკითხების წინაშე, სადაც სამართალი, პოლიტიკა და სახელმწიფოებრივი ინტერესები ერთმანეთთან მჭიდროდ იყო დაკავშირებული.

„ასეთ დროს სასამართლოს განსაკუთრებული ამოცანაა, რომ დავის სიმძიმე არ გადაიტანოს პოლიტიკურ განზომილებაში და საბოლოო საზომად მხოლოდ კონსტიტუცია დატოვოს“, - აღნიშნა საკანონმდებლო ორგანოს სპიკერმა.

პაპუაშვილის თქმით, პოლიტიკური დაპირისპირების გამწვავების დროს კონსტიტუცია ყველასთვის ერთნაირი საზომი უნდა იყოს.

მან ასევე ისაუბრა იმ საზღვრებზე, რომლებიც კონსტიტუციამ როგორც ხელისუფლებას, ისე პოლიტიკურ პარტიებს უნდა დაუწესოს:

„სწორედ ამ სასამართლომ უნდა დაადგინოს ის ზღვრები, რომლებსაც ვერც სახელმწიფო გადალახავს, ვერც რომელიმე პოლიტიკური პარტია და ვერც რომელიმე სუბიექტი“.

ყაველაშვილი - სასამართლომ პოლიტიკური პროცესები საკონსტიტუციო ჩარჩოში უნდა შეინარჩუნოს

მიხეილ ყაველაშვილმა სიტყვით გამოსვლისას საერთაშორისო უსაფრთხოების გამოწვევებსა და სახელმწიფო ინსტიტუტების მნიშვნელობაზე ისაუბრა.

მისი თქმით, საერთაშორისო უსაფრთხოების სისტემა იცვლება, საერთაშორისო სამართლის ნორმებმა ქმედითობა დაკარგა და გლობალური გამოწვევები ქვეყნების შიდა პოლიტიკურ პროცესებზეც აისახება:

„საკონსტიტუციო სასამართლო არის ის ინსტიტუციური გარანტი, რომელიც უზრუნველყოფს საზოგადოებრივ სტაბილურობასა და პოლიტიკური პროცესების საკონსტიტუციო ჩარჩოში შენარჩუნებას“.

ყაველაშვილის განცხადებით, დამოუკიდებელი მართლმსაჯულება და კანონის უზენაესობა სახელმწიფოებრივი სიმტკიცისა და საზოგადოებრივი ნდობის საფუძველია.

ნადარაია - სასამართლო კონსტიტუციური დემოკრატიის სადარაჯოზე დგას

საკონსტიტუციო სასამართლოს თავმჯდომარე რევაზ ნადარაიამ კონფერენციაზე სასამართლოს დაარსების ისტორია გაიხსენა.

მისი თქმით, 1995 წლის კონსტიტუციით საქართველოში პირველად დამკვიდრდა საკონსტიტუციო კონტროლის უმაღლესი ორგანო, ხოლო სასამართლოს პირველმა მოსამართლეებმა ფიცი 1996 წლის 24 ივლისს დადეს.

ნადარაიამ აღნიშნა, რომ სასამართლოს ერთ-ერთი უმთავრესი ფუნქცია ადამიანის ძირითადი უფლებების დაცვა და კონსტიტუციის უზენაესობის უზრუნველყოფაა.

მან უცხოელ კოლეგებს კონფერენციაში მონაწილეობისთვის მადლობა გადაუხადა და განაცხადა, რომ საკონსტიტუციო სასამართლო მომავალშიც დაიცავს კონსტიტუციურ დემოკრატიას.

„ქართული ოცნების“ სარჩელი

საკონსტიტუციო სასამართლო 21 ოქტომბრიდან განიხილავს „ქართული ოცნების“ დეპუტატების სარჩელს, რომლითაც ხუთი ოპოზიციური პარტიის აკრძალვას ითხოვენ. ეს პარტიებია:

„ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა“;

„კოალიცია ცვლილებისთვის“;

„ძლიერი საქართველო - ლელო“;

„ფედერალისტები“;

„გახარია საქართველოსთვის“.

მმართველი პარტია ამტკიცებს, რომ მათი საქმიანობა ეწინააღმდეგება კონსტიტუციურ წესრიგს და საფრთხეს უქმნის საქართველოს დამოუკიდებლობასა და ტერიტორიულ მთლიანობას.

სარჩელში განხილულია 2008 წლის ომთან დაკავშირებული მოვლენებიც. მოსარჩელეთა მტკიცებით, მაშინდელი ხელისუფლების პოლიტიკამ ხელი შეუწყო ვითარების ესკალაციასა და საქართველოს ტერიტორიების ოკუპაციას.

ოპოზიციური პარტიები ბრალდებებს უარყოფენ და აცხადებენ, რომ „ქართული ოცნების“ მიზანია პოლიტიკური ოპონენტების ჩამოშორება და ქვეყანაში პოლიტიკური კონკურენციის მოსპობა.

საკონსტიტუციო სასამართლოში მხარეებმა ახსნა-განმარტებების ეტაპი უკვე დაასრულეს. მომდევნო სხდომებზე მოსამართლეები შეკითხვებს დაუსვამენ ჯერ მოსარჩელეებს, შემდეგ კი მოპასუხე მხარეებს.

საქმის განხილვა 9 ნოემბერს, 14:00 საათზე განახლდება. სხდომები გაგრძელდება 10, 11, 12 და 13 ნოემბერსაც. საბოლოო გადაწყვეტილება სასამართლომ 2027 წლის ივნისის ბოლომდე უნდა მიიღოს.