საქართველოში რესპირატორული ვირუსები ვრცელდება. „ნოემბრიდან გრიპის შემთხვევების მატებაა მოსალოდნელი“ – — ექიმები განსაკუთრებით მცირეწლოვანი ბავშვების დაცვაზე ამახვილებენ ყურადღებას

საქართველოში რესპირატორული ვირუსები ვრცელდება — ექიმები განსაკუთრებით მცირეწლოვანი ბავშვების დაცვაზე ამახვილებენ ყურადღებას

საქართველოში რესპირატორული ვირუსების სეზონური ცირკულაცია აქტიურ ფაზაში გადადის. იაშვილისა და ციციშვილის სახელობის ბავშვთა კლინიკის სამედიცინო დირექტორის, მაია ჩხაიძის განცხადებით, ამ ეტაპზე გავრცელებულ ვირუსებს შორის რინოვირუსი ჭარბობს, თუმცა ქვეყანაში ასევე ფიქსირდება ადენოვირუსი, რესპირატორულ-სინციტიური ვირუსი (RSV), ენტეროვირუსები და მეტაპნევმოვირუსი. ექიმის შეფასებით, სეზონური გრიპის შემთხვევების მატება ნოემბრიდან არის მოსალოდნელი, ამიტომ მნიშვნელოვანია პრევენციული ზომების დაცვა და ვაქცინაციის დროულად ჩატარება.

რომელი ვირუსებია ამჟამად გავრცელებული

მაია ჩხაიძის ინფორმაციით, მიმდინარე ეპიდემიოლოგიურ სურათში რინოვირუსის წილი დაახლოებით 50–54%-ს შეადგენს. ეს ვირუსი ხშირად იწვევს ზედა სასუნთქი გზების ინფექციას, რომელსაც ახასიათებს სურდო, ცემინება, ყელის გაღიზიანება და ზოგჯერ ხველა. შემთხვევების დიდი ნაწილი მსუბუქად მიმდინარეობს და ჰოსპიტალიზაციას არ საჭიროებს, თუმცა სიმპტომების სიმძიმე ასაკისა და ჯანმრთელობის ზოგადი მდგომარეობის მიხედვით განსხვავდება.

ექიმის მიერ დასახელებული მონაცემებით, ადენოვირუსის წილი დაახლოებით 15%-ია, RSV-ის — 8%, ხოლო ენტეროვირუსებისა და მეტაპნევმოვირუსის — დაახლოებით 4–4%. ეს მაჩვენებლები ასახავს მის მიერ გადაცემაში წარმოდგენილ მიმდინარე სურათს და არა აუცილებლად ქვეყნის მასშტაბით ყველა ინფექციის სრულ სტატისტიკას.

რესპირატორული ინფექციების გამომწვევები ერთმანეთისგან განსხვავდება, თუმცა მათ მიერ გამოწვეული სიმპტომები ხშირად ერთმანეთს ჰგავს. მხოლოდ კლინიკური ნიშნებით კონკრეტული ვირუსის ზუსტად განსაზღვრა ყოველთვის შეუძლებელია.

რატომ არის RSV განსაკუთრებით საყურადღებო ჩვილებსა და მცირეწლოვან ბავშვებში

რესპირატორულ-სინციტიური ვირუსი განსაკუთრებულ ყურადღებას საჭიროებს ორ წლამდე ასაკის ბავშვებში. ინფექციამ შესაძლოა გამოიწვიოს ბრონქიოლიტი — წვრილი სასუნთქი გზების ანთება, რომელიც სუნთქვას ართულებს. განსაკუთრებით მაღალი რისკი აქვთ ჩვილებს, ნაადრევად დაბადებულ ბავშვებსა და გარკვეული ქრონიკული დაავადებების მქონე პატარებს.

მშობლებმა ყურადღება უნდა მიაქციონ ისეთ ნიშნებს, როგორებიცაა გახშირებული ან გაძნელებული სუნთქვა, ნეკნებს შორის ან გულმკერდის ქვედა ნაწილის ჩაზნექა სუნთქვისას, კვების გაძნელება, უჩვეულო მოდუნება და სითხის არასაკმარისი მიღება. ასეთ შემთხვევებში საჭიროა დაუყოვნებლივ სამედიცინო შეფასება. თუ ბავშვს სუნთქვა მკვეთრად უჭირს, ტუჩები ულურჯდება ან უჩნდება სუნთქვის შეჩერების ეპიზოდები, აუცილებელია გადაუდებელი დახმარების გამოძახება.

RSV-ით ინფიცირების ყველა შემთხვევა ჰოსპიტალიზაციას არ მოითხოვს. მკურნალობის საჭიროება დამოკიდებულია ბავშვის ასაკზე, სიმპტომების სიმძიმესა და ჟანგბადით უზრუნველყოფის მდგომარეობაზე.

გრიპის შემთხვევები შესაძლოა გაიზარდოს

მაია ჩხაიძის განცხადებით, გრიპის A ტიპის ვირუსი ამ ეტაპზე დასახელებული რესპირატორული ინფექციების შედარებით მცირე ნაწილს შეადგენს — დაახლოებით 4%-ს. მისი თქმით, სექტემბერში მაჩვენებელი 6% იყო, შემდეგ კი დაფიქსირდა პერიოდიც, როდესაც გრიპის შემთხვევები არ გამოვლენილა.

ექიმის შეფასებით, ნოემბრიდან გრიპის გავრცელების ზრდაა მოსალოდნელი. ეს პროგნოზი ხაზს უსვამს პრევენციისთვის წინასწარ მომზადების მნიშვნელობას, თუმცა რეალური დინამიკა შემდგომი ეპიდემიოლოგიური დაკვირვებით დაზუსტდება.

გრიპი სხვა სეზონური რესპირატორული ინფექციებისგან იმითაც განსხვავდება, რომ შესაძლოა გამოიწვიოს მაღალი ტემპერატურა, კუნთების ტკივილი, ძლიერი დაღლილობა, თავის ტკივილი და ხველა. ზოგიერთ შემთხვევაში, განსაკუთრებით რისკჯგუფებში, ინფექციამ შეიძლება გართულებები გამოიწვიოს.

სეზონური გრიპის ვაქცინაცია უკვე დაიწყო

მაია ჩხაიძის ინფორმაციით, საქართველოში სეზონური გრიპის საწინააღმდეგო ვაქცინაცია დაწყებულია. მისი თქმით, ვაქცინა ხელმისაწვდომია ქვეყნის მასშტაბით, ხოლო გარკვეული რისკჯგუფებისთვის აცრა უფასოა.

ექიმის მიერ მოწოდებული ინფორმაციის თანახმად, წლევანდელი ვაქცინა სამკომპონენტიანია და მოიცავს გრიპის A ტიპის H1N1 და H3N2 ქვეტიპებს, ასევე B ტიპის ერთ შტამს. ვაქცინაცია ექვსი თვის ასაკიდან არის შესაძლებელი.

აცრა განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია იმ ადამიანებისთვის, რომლებსაც გრიპის გართულებების მაღალი რისკი აქვთ. მათ შორის არიან:

ექვსი თვიდან ბავშვები, ვაქცინაციის ასაკობრივი და სამედიცინო რეკომენდაციების გათვალისწინებით;

ორსულები;

60 წელს გადაცილებული პირები;

ქრონიკული დაავადებების მქონე ადამიანები;

სხვა პირები, რომლებსაც ჯანმრთელობის მდგომარეობის გამო გრიპის მძიმე მიმდინარეობის მომატებული რისკი აქვთ.

ვაქცინაცია გრიპისგან დაცვის ერთ-ერთი მთავარი საშუალებაა. ის ყოველთვის ვერ გამორიცხავს ინფიცირებას, თუმცა მიზნად ისახავს დაავადების მძიმე მიმდინარეობისა და გართულებების რისკის შემცირებას. კონკრეტული ვაქცინის ხელმისაწვდომობისა და უფასო აცრის პირობების შესახებ მოქალაქეებმა ინფორმაცია სამედიცინო დაწესებულებაში უნდა გადაამოწმონ.

როგორ შევამციროთ ინფექციის გავრცელების რისკი

ვაქცინაციასთან ერთად მნიშვნელოვანია ყოველდღიური პრევენციული ღონისძიებების დაცვა. ხელების რეგულარული დაბანა, დახურული სივრცეების განიავება და ხველისა თუ ცემინების დროს პირისა და ცხვირის დაფარვა ინფექციის გავრცელების ალბათობას ამცირებს.

რესპირატორული სიმპტომების მქონე ადამიანებმა, შეძლებისდაგვარად, თავი უნდა შეიკავონ ხალხმრავალ ადგილებში ყოფნისგან და განსაკუთრებით მოერიდონ ჩვილებთან, ხანდაზმულებსა და იმუნური სისტემის დასუსტების მქონე პირებთან ახლო კონტაქტს. საჭიროების შემთხვევაში, საზოგადოებრივ სივრცეში ნიღბის გამოყენებაც შეიძლება დამატებითი დამცავი ზომა იყოს.

ბავშვის შემთხვევაში მნიშვნელოვანია სითხის მიღებისა და შარდვის სიხშირის დაკვირვება, სუნთქვის შეფასება და მდგომარეობის გაუარესებისას ექიმთან დროული დაკავშირება. ანტიბიოტიკები ვირუსულ ინფექციებზე არ მოქმედებს და მათი გამოყენება მხოლოდ ექიმის შესაბამისი დანიშნულებით უნდა მოხდეს.

რას უნდა მიაქციონ ყურადღება მშობლებმა და რისკჯგუფებმა

ამჟამინდელი მონაცემები მიუთითებს, რომ საქართველოში ერთდროულად რამდენიმე რესპირატორული ვირუსი ცირკულირებს, ხოლო სეზონური გრიპის გავრცელება შესაძლოა მომდევნო კვირებში გაიზარდოს. ამიტომ მნიშვნელოვანია სიმპტომების სწორად შეფასება, ჰიგიენის დაცვა და გრიპის საწინააღმდეგო ვაქცინაციის საკითხის დროულად განხილვა.

განსაკუთრებული ყურადღება სჭირდებათ ორ წლამდე ასაკის ბავშვებს, რადგან RSV-ით გამოწვეულმა ბრონქიოლიტმა ზოგჯერ სუნთქვის სერიოზული დარღვევა შეიძლება გამოიწვიოს. მშობლებისთვის მთავარი ორიენტირი ბავშვის საერთო მდგომარეობა და სუნთქვა უნდა იყოს და არა მხოლოდ ტემპერატურის მაჩვენებელი.

ვირუსების გავრცელების შესახებ ზუსტი სურათის მისაღებად მნიშვნელოვანია ოფიციალური ეპიდემიოლოგიური მონაცემების რეგულარული განახლება. ექიმის მიერ დასახელებული პროცენტული მაჩვენებლები კი აღქმული უნდა იყოს კონკრეტული დროის მონაკვეთის შეფასებად და არა მთელი სეზონის საბოლოო პროგნოზად.