ბარაკ ობამა 96 წლის ასაკში გარდაცვლილ შრომითი უფლებების დამცველ „გმირ“ დოლორეს უერტას აქებს... ჰოლივუდის ვარსკვლავები კი მას ემოციურად იხსენებენ

დოლორეს უერტას, შრომითი უფლებების დამცველს, რომელმაც თავისი ცნობილი მოწოდებით „Sí Se Puede!“ („დიახ, ჩვენ შეგვიძლია!“) მიმდევრები გააერთიანა, 96 წლის ასაკში გარდაცვალების შემდეგ პოლიტიკისა და ჰოლივუდის სამყარო იხსენებს.

უერტა იყო „ფერმის მუშაკთა გაერთიანებული კავშირის“ (United Farm Workers) თანადამფუძნებელი. ეს ორგანიზაცია მან სეზარ ჩავესთან ერთად დააარსა და ის მიგრანტი მუშაკების უფლებებს იცავდა.

თავისი საქმიანობით მან ხელი შეუწყო ბოსტნეულისა და ხილის პლანტაციებში დასაქმებული მუშების პირობების გაუმჯობესებას.

„ღრმა მწუხარებით გაცნობებთ, რომ ჩვენი საყვარელი დედა, დოლორეს უერტა, დღეს გარდაიცვალა“, - ნათქვამია ოჯახის მიერ CNN-ისთვის მიწოდებულ განცხადებაში.

აშშ-ის ყოფილმა პრეზიდენტმა ბარაკ ობამამ და მისმა მეუღლემ მიშელ ობამამ უერტა მისი გარდაცვალების შესახებ ინფორმაციის გავრცელებისთანავე გაიხსენეს, ხოლო პოლიტიკოსმა მას თავისი „გმირი“ უწოდა.

ობამამ უერტა 2012 წელს თავისუფლების საპრეზიდენტო მედლით დააჯილდოვა.

დოლორეს უერტას, შრომითი უფლებების დამცველს, რომელმაც თავისი ცნობილი მოწოდებით „Sí Se Puede!“ მიმდევრები გააერთიანა, 96 წლის ასაკში გარდაცვალების შემდეგ პოლიტიკისა და ჰოლივუდის სამყარო იხსენებს.

უერტა იყო „ფერმის მუშაკთა გაერთიანებული კავშირის“ თანადამფუძნებელი, ორგანიზაციისა, რომელიც მან სეზარ ჩავესთან ერთად დააარსა.

„დოლორეს უერტა ჩემი გმირი იყო“, - დაწერა მან. „როდესაც მან 1962 წელს „ფერმის მუშაკთა ეროვნული ასოციაცია“ დააარსა, ხალხს დოლორესი გიჟი ეგონა. „როგორ აპირებთ ფერმის მუშაკების ორგანიზებას?“, იხსენებდა ის, თუ რას ეკითხებოდნენ. „ისინი ხომ ღარიბი, უუფლებო მიგრანტები არიან“.

„მაგრამ მან ზუსტად ეს გააკეთა, დაეხმარა ათასობით მიგრანტ მუშას, რომლებიც სასტიკ პირობებში მუშაობდნენ, რომ მათი ხმა გაეგონათ და უკეთესი პირობები მოეთხოვათ.

„დოლორესმა მთელი დარჩენილი ცხოვრება მარგინალიზებული თემებისთვის ბრძოლას მიუძღვნა, მაშინაც კი, როცა თავად უწევდა სექსიზმთან და ძალადობასთან გამკლავება — მათ შორის, როგორც მან მიმდინარე წლის დასაწყისში გაამხილა, სეზარ ჩავესისა და საკუთარი მოძრაობის სხვა წევრების მხრიდან. მან ასევე მოიფიქრა საკმაოდ კარგი სლოგანი, „Si, se puede“ — დიახ, ჩვენ შეგვიძლია — რისთვისაც ხშირად მე მადლიან. მაგრამ, როგორც ყოველთვის, დოლორესი აქაც პირველი იყო.

„მიშელი და მე ვფიქრობთ დოლორესის ოჯახზე, იმ ადამიანებზე, რომელთა ცხოვრებაც მან შეცვალა და ყველაზე, ვინც მისი მაგალითით შთაგონება მიიღო“.

ევა ლონგორიამ გარდაცვლილი აქტივისტი გაიხსენა, როგორც ადამიანი, რომელიც „ხატზე“ მეტი იყო.

„არ მჯერა, რომ ის წავიდა. ვერ წარმომიდგენია სამყარო დოლორეს უერტას გარეშე“, - დაიწყო მსახიობმა.

„ჩემთვის დოლორესი ბევრად მეტი იყო, ვიდრე უბრალოდ ხატი. ის იყო ჩემი მენტორი, ჩემი ცხოვრების მასწავლებელი და ერთ-ერთი უდიდესი მაგალითი იმისა, თუ რას ნიშნავს იყო ადამიანი. მან მასწავლა, რომ მიზანდასახული ცხოვრება არის ცხოვრება სამსახურისთვის. რომ გამბედაობა ნიშნავს სხვების მხარდაჭერას მაშინაც კი, როცა ეს რთულია. და რომ ერთ ადამიანს, რომელიც შეიარაღებულია რწმენით, თანაგრძნობით და სამართლიანობის ურყევი რწმენით, შეუძლია სამყაროს შეცვლა.

აშშ-ის ყოფილმა პრეზიდენტმა ბარაკ ობამამ, რომელმაც უერტა 2012 წელს თავისუფლების საპრეზიდენტო მედლით დააჯილდოვა, მას თავისი „გმირი“ უწოდა.

„დოლორესმა მთელი თავისი ცხოვრება ხალხისთვის ბრძოლას მიუძღვნა, გააძლიერა ხმები, რომლებიც დადუმებული იყო და შეგვახსენა, რომ ყველას გვაქვს პასუხისმგებლობა, გავხადოთ ეს სამყარო იმაზე უკეთესი, ვიდრე ის დაგვხვდა.

„მის გარეშე უზარმაზარი სიცარიელე დარჩება. სივრცე, რომელიც ვერასდროს შეივსება. მაგრამ დოლორესის საოცრება ისაა, რომ მისი ცხოვრებისეული საქმე აგრძელებს არსებობას თითოეულ ადამიანში, რომელიც მან შთააგონა, თითოეულ ბარიერში, რომელიც მან დაანგრია და თითოეულ თაობაში, რომელიც მან ასწავლა, წამომდგარიყვნენ და ებრძოლათ იმისთვის, რაც სწორია.

„მომენატრება მისი სიბრძნე, მისი ძალა, მისი სული და, უპირველეს ყოვლისა, მისი ჰუმანურობა.

„რა გაგვიმართლა, რომ ის გვყავდა. რა გამიმართლა, რომ მისგან სწავლა შემეძლო.

„Gracias, Dolores. Por todo. Sí, se puede. Siempre.“

ამერიკა ფერერამ, რომელმაც 2014 წლის ბიოგრაფიულ ფილმში სეზარ ჩავესის მეუღლე, ელენ ჩავესი განასახიერა, უერტას ოჯახს „ღრმა სიყვარული“ და სამძიმარი გაუგზავნა და მისი ცხოვრება და მემკვიდრეობა გაიხსენა.

ევა ლონგორიამ გარდაცვლილი აქტივისტი გაიხსენა, როგორც ადამიანი, რომელიც „ხატზე“ მეტი იყო.

ამერიკა ფერერამ, რომელმაც 2014 წლის ბიოგრაფიულ ფილმში სეზარ ჩავესის მეუღლე, ელენ ჩავესი განასახიერა, უერტას ოჯახს „ღრმა სიყვარული“ და სამძიმარი გაუგზავნა და მისი ცხოვრება და მემკვიდრეობა გაიხსენა.

„დღეს მე ვზეიმობ იმ ლამაზ და მიზანდასახულ ცხოვრებას, რომელიც დოლორეს უერტამ განვლო. ძალიან მადლიერი ვარ, რომ ის ამ სამყაროში 96 წლის განმავლობაში გვყავდა!! მან უდავოდ გააუმჯობესა სხვა ადამიანების ცხოვრება და ის ყოველთვის, ბოლომდე იბრძოდა სიყვარულით და ცეკვავდა სიხარულით. მოდით, მისი მემკვიდრეობა ჩვენს ქმედებებში და საარჩევნო უბნებზე ვატაროთ! ის ჩვენგან ნაკლებს არ მოითხოვდა! ჩემი ღრმა სიყვარული და სამძიმარი მის ოჯახს და მეგობრებს. Si Se Puede!!!“

კალიფორნიის გუბერნატორმა გევინ ნიუსომმაც პატივი მიაგო გარდაცვლილ აქტივისტს.

„დოლორეს უერტა ჩვენი საუკეთესო მხარე იყო“, - თქვა მან. „კალიფორნია — და შეერთებული შტატები — დღეს ისეთი არ იქნებოდა, როგორიც არის, მისი მტკიცე სულის, სამართლიანობისა და თანასწორობისადმი ვნების, და იმ ადამიანებისადმი ერთგულების გარეშე, რომლებიც უგულებელყოფილი და დავიწყებული იყვნენ.

„დოლორესის ბრძოლამ გენდერული თანასწორობისთვის, მუშათა უფლებებისა და სამოქალაქო უფლებებისთვის გზა გაუკვალა მომავალ თაობებს — ასწავლა ხალხს, თუ რა არის შესაძლებელი მონდომებითა და გულით.

„მისი მემკვიდრეობა მდგომარეობს არა მხოლოდ მის მიღწევებში, არამედ იმ ადამიანებში, რომლებიც მის კვალს მიჰყვებიან, იღებენ პასუხისმგებლობას და აგრძელებენ უკეთესი სამყაროს შექმნას“.

უერტას გარდაცვალება მისმა ოჯახმა გამოაცხადა, რომელმაც CNN-ისთვის მიწოდებულ განცხადებაში აღნიშნა: „ღრმა მწუხარებით გაცნობებთ, რომ ჩვენი საყვარელი დედა, დოლორეს უერტა, დღეს გარდაიცვალა“.

„როგორც შეგიძლიათ წარმოიდგინოთ, ეს ჩვენთვის წარმოუდგენლად რთული დროა“, - განაცხადა ოჯახმა, „და ჩვენ ვითხოვთ კონფიდენციალურობას, რადგან ვგლოვობთ ამ წარმოუდგენელ დანაკარგს ჩვენი ოჯახისთვის. ჩვენ ვიცით, რომ ბევრი თქვენგანი მთელი მსოფლიოს მასშტაბით იზიარებს ჩვენს მწუხარებას და ჩვენ გავავრცელებთ ინფორმაციას მისი საოცარი ცხოვრებისა და მემკვიდრეობის აღნიშვნის გეგმებთან დაკავშირებით“.

უერტამ 1962 წელს ჩავესთან ერთად დააარსა „ფერმის მუშაკთა გაერთიანებული კავშირი“, რათა დაეცვა სასოფლო-სამეურნეო მუშაკების უფლებები.

უერტამ 1962 წელს ჩავესთან ერთად დააარსა „ფერმის მუშაკთა გაერთიანებული კავშირი“, რათა დაეცვა სასოფლო-სამეურნეო მუშაკების უფლებები.

CNN-ის ცნობით, პროფკავშირმა 1966 წელს ყურძნის ოთხწლიანი ბოიკოტი მოაწყო და დაიწყო საპროტესტო აქციები, რომლითაც რესტორნებს მოუწოდებდნენ, მხარი დაეჭირათ პროფკავშირების მიერ მოყვანილი პროდუქციისთვის.

იმავე წელს უერტამ ინდუსტრიის საკვანძო ფიგურებთან მოლაპარაკებები გამართა, ხოლო ჩავესმა 300-მილიანი მარში წამოიწყო დელანოდან, კალიფორნია, შტატის დედაქალაქ საკრამენტომდე.

ჩავესი 1993 წელს გარდაიცვალა და თავისი საქმიანობისთვის გმირად შერაცხეს, თუმცა მიმდინარე წლის დასაწყისში ის მემკვიდრეობის გამანადგურებელ სკანდალში გაეხვა, მას შემდეგ, რაც New York Times-მა გამოაქვეყნა ბრალდებები იმის შესახებ, რომ ის სექსუალურად ავიწროებდა და აცდუნებდა 12 წლის გოგონებს.

უერტამ მოხსენებაში ჩავესი სექსუალურ ძალადობაში დაადანაშაულა და განაცხადა, რომ ის „მანიპულირებული და იძულებული იყო მასთან სექსუალური კავშირი დაემყარებინა“, ასევე აღწერა მეორე ინციდენტი, სადაც ის „იძულებული გახდა, ჩემი ნების საწინააღმდეგოდ, გარემოში, სადაც თავს დამწყვდეულად ვგრძნობდი“.

მისი თქმით, ამ შემთხვევების შედეგად ის ორჯერ დაორსულდა და ბავშვები სხვა ოჯახებს გადასცა.

„მე ეს საიდუმლო საკმარისად დიდხანს შევინახე“, - დაწერა მან. „ჩემი დუმილი აქ მთავრდება“.