დუგინის ფარაონი: როგორ იქცა აფრიკელი რადიკალი კრემლის დივერსანტად

სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკა რუსეთს ადანაშაულებს აფრიკასა და ევროპაში ცნობილი ბლოგერის, პოლიტიკოსის, მწერლისა და „შავი რადიკალიზმის“ იდეოლოგის, კემი სებას მომზადებაში ევროკავშირში ტერაქტების მოსაწყობად. დასავლეთ აფრიკის სახელმწიფოს, ბენინის ხელისუფლება მას, კერძოდ, ეძებს გასულ ზამთარში გადატრიალების მცდელობაში მონაწილეობის გამო. სამხრეთ აფრიკის გამოძიების ცნობით, სებამ, რომელიც ახლახან დააკავეს ზიმბაბვეში გაქცევის მცდელობისას, რუსეთის სამხედრო ინსტრუქტორებთან გაიარა წვრთნა და „უკიდურესად საშიშია“. რა არის ცნობილი ამ საქმეზე და როგორია სებას კავშირები მოსკოვთან?სისხლის სამართლის საქმეები სამხრეთ აფრიკასა და ბენინშიკემი სება, რომელიც ცნობილია მკვეთრი ანტიდასავლური პოზიციით, ექსტრემიზმით, ძალადობისკენ მოწოდებებითა და რუსეთთან მჭიდრო კავშირებით, ათწლეულებია იმყოფება საერთაშორისო სამართალდამცავი ორგანოების ყურადღების ცენტრში. თუმცა მის მიმართ განსაკუთრებული ინტერესი გაჩნდა ბენინში მომხდარი მოვლენების შემდეგ, სადაც 2025 წლის ბოლოს სამხედრო გადატრიალების მცდელობა ჩავარდა.კემი სებას ერთ-ერთი ფოტო ინსტაგრამიდან:
ვინაიდან მან ღიად დაუჭირა მხარი ამბოხებულებს, ბენინის ხელისუფლებამ მასზე საერთაშორისო ძებნა გამოაცხადა ტერორიზმისა და ფინანსური მაქინაციების ბრალდებით. მანამდე აშშ-ის სახელმწიფო დეპარტამენტმაც მიუთითა, რომ რუსული კერძო სამხედრო კომპანია „ვაგნერი“ სებას იყენებდა აფრიკის კონტინენტზე კრემლის ინტერესების გასატარებლად.
კვანძი 2026 წლის გაზაფხულზე გაიხსნა სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკაში, როდესაც სება მდინარე ლიმპოპოს გავლით მეზობელ ზიმბაბვეში არალეგალურად გადასვლას შეეცადა. იგი პრეტორიაში დააკავეს თავის 18 წლის ვაჟთან, ხონსუ სება კაპო შიშისთან და ადგილობრივ თანამზრახველთან, ვინმე ფრანსუა ვან დერ მერვესთან ერთად. მათ დიდძალი ნაღდი ფული ჩამოართვეს. სამხრეთაფრიკელი პროკურორების მტკიცებით, ეს სახსრები, სავარაუდოდ კრიპტოვალუტით გადარიცხული, რუსული მხარისგან მომდინარეობდა სპეციალურად აქტივისტის გაქცევის ორგანიზებისთვის.გამოძიების მასალების თანახმად, ზიმბაბვე მხოლოდ სატრანზიტო პუნქტი უნდა ყოფილიყო. სამხრეთ აფრიკიდან სება ევროპულ ქვეყნებში გაფრენას გეგმავდა დივერსიებისა და ტერორისტული აქტების ჩასადენად. ბრალდების დოკუმენტებში, როგორც მაგალითად Bloomberg-ი აღნიშნავს, ხაზგასმულია, რომ სებამ საბრძოლო მომზადება გაიარა რუს ინსტრუქტორებთან და სერიოზულ საერთაშორისო საფრთხეს წარმოადგენს.კემი სება სტუმრად კომუნისტურ კუბაში. ფოტო მისი ინსტაგრამიდან:
თავად კემი სება უარყოფს ბრალს და მოსკოვთან კავშირს, ხოლო სამხრეთ აფრიკის სასამართლომ ბენინისთვის მისი გადაცემის საკითხის განხილვა 2026 წლის შემოდგომამდე გადადო დეტალური გამოძიების ჩასატარებლად.
„დასავლურ ჩაგვრასთან მებრძოლის“ გზა„კემი სება“ ფსევდონიმია, რომელიც 1981 წელს საფრანგეთში, ბენინელი იმიგრანტების ოჯახში დაბადებულმა სტელიო ჟილ რობერ კაპო შიშიმ აიღო. ამჟამად მკვდარ ძველეგვიპტურ ენაზე ეს „შავ ვარსკვლავს“ ნიშნავს.მთელი ზრდასრული ცხოვრების განმავლობაში იგი აქტიურად მონაწილეობდა სხვადასხვა რადიკალურ პოლიტიკურ ორგანიზაციაში, რომლებიც იდეოლოგიურად ისეთ მოძრაობებთან დგას ახლოს, როგორებიცაა „ისლამის ერი“ ან „შავი პანთერები“. მოგვიანებით მან საკუთარი იდეოლოგიაც კი შექმნა შავი რასიზმის, პანაფრიკანიზმისა და კემეტიზმის ბაზაზე (თანამედროვე რეკონსტრუირებული პოლითეისტური ძველეგვიპტური რელიგია, რომელიც ამტკიცებს, რომ ძველეგვიპტური ცივილიზაცია მხოლოდ და მხოლოდ შავკანიანებისა იყო).თავის თავს ის XXI საუკუნის პანაფრიკანიზმის ცენტრალურ ფიგურასა და „შავი რადიკალიზმის ხატს“ უწოდებს. ასე უწოდებენ მას ასევე მის მიერ დაარსებული მოძრაობა Tribu KA-ს მხარდამჭერები (საფრანგეთში Tribu KA ჯერ კიდევ 2006 წელს აიკრძალა რასობრივი შუღლის გაღვივების გამო).
კემი სება ღიად აცხადებს, რომ მხარს უჭერს მთელ მსოფლიოში შერეული ქორწინებების აკრძალვას, „რასობრივ დაყოფას“ გლობალური მასშტაბით და „მონობის ეპოქის გამო თეთრკანიანებისგან ყველა აფრიკელისთვის უვადო კომპენსაციების“ მოთხოვნას. იგი აღიარებს საკუთარი შეხედულებების მსგავსებას თეთრკანიანი სუპრემატისტების სხვადასხვა ულტრამემარჯვენე ორგანიზაციის პროგრამებთან. სებამ თავი „ფარაონად“ და Tribu KA-ს სულიერ ლიდერად გამოაცხადა.Tribu Ka-ს საკვანძო დოგმად, სხვა საკითხებთან ერთად, იქცა აგრესიული იუდოფობიაც. თავის ვებსაიტსა და ქუჩის აქციებზე ჯგუფის წევრები ავრცელებდნენ ანტისემიტურ შეთქმულების თეორიებს, სიონისტების მიერ შიდსის ვირუსის შექმნის ბრალდებამდეც კი.ჯგუფის საქმიანობის კულმინაცია გახდა 2006 წლის 28 მაისის მარში. Tribu Ka-ს 20-30-მდე აქტივისტი სებას ხელმძღვანელობით შეიჭრა პარიზის ისტორიულ ებრაულ კვარტალში (მარე), როზიეს ქუჩაზე. ისინი ანტისემიტურ ლოზუნგებს გაჰყვიროდნენ, გამვლელებს ემუქრებოდნენ და მასობრივი შეტაკებების პროვოცირებას ცდილობდნენ. თავდასხმას ხელისუფლების მკაცრი რეაქცია მოჰყვა. Tribu Ka ოფიციალურად დაშალეს, მოგვიანებით სასამართლომ მათი საინტერნეტო რესურსიც დახურა. თუმცა კემი სებამ უგულებელყო აკრძალვა და სტრუქტურის აღდგენა სცადა სახელით Génération Kémi Séba. ამის გამო მას 2007-2008 წლებში საფრანგეთში რამდენიმე საპატიმრო ვადა მიუსაჯეს.
სება საფრანგეთში დაიბადა და გაიზარდა, რის გამოც თავდაპირველად ბენინის გარდა საფრანგეთის პასპორტსაც ფლობდა. თუმცა 2024 წლის ივლისში საფრანგეთის მთავრობამ მას ოფიციალურად ჩამოართვა მოქალაქეობა სისტემატური ანტიფრანგული საქმიანობისა და „სხვა სახელმწიფოების ინტერესების გატარებისთვის“, რომელთა შორის პირველ რიგში რუსეთი იგულისხმებოდა. ამის საპასუხოდ მან საჯაროდ დაწვა თავისი ფრანგული პასპორტი.შემდეგ, 2024 წლის აგვისტოში, ნიგერის სამხედრო ხუნტამ, რომელიც გადატრიალების შედეგად მოვიდა ხელისუფლებაში და კრემლთან მჭიდრო კავშირებს ამყარებს, კემი სებას ნიგერის დიპლომატიური პასპორტი გადასცა და ქვეყნის მმართველის, გენერალ აბდურაჰამან (ომარ) ჩიანის, სპეციალურ მრჩევლად დანიშნა. ამრიგად, იურიდიულად იგი ამ სახელმწიფოს დიპლომატიურ სტატუსსაც ფლობს. თუმცა ბოლო დრომდე სება სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკაში ამჯობინებდა დამალვას.კემი სებას ფოტო მისი ინსტაგრამიდან:
Tribu Ka-ს აკრძალვისა და ციხიდან გამოსვლის შემდეგ სებამ ისლამი მიიღო, რის შემდეგაც აქცენტი საბოლოოდ გადაიტანა დასავლურ, განსაკუთრებით კი ფრანგულ გავლენასთან ბრძოლაზე უშუალოდ აფრიკის კონტინენტზე – სწორედ იმ წლებში, როდესაც იქ განსაკუთრებული აქტიურობა დაიწყო რუსეთმა.მოსკოვის აფრიკელი მეგობარიკემი სება პირველად 2017 წლის დეკემბერში ეწვია მოსკოვს. იქ იგი რუსმა პროპაგანდისტმა და ფილოსოფოსმა ალექსანდრ დუგინმა მიიწვია მოლაპარაკებებისთვის „დასავლეთის ჰეგემონიასთან საბრძოლველად პანაფრიკულ და ევრაზიულ მოძრაობებს შორის გეოპოლიტიკური ალიანსის შექმნის აუცილებლობაზე“. დაფიქსირებულია მათ შორის მრავალსაათიანი შეხვედრები მოსკოვში, სადაც დუგინი სებას ეხმარებოდა, პანაფრიკული იდეების მორგებაში „მრავალპოლუსიანი სამყაროს“ რუსულ კონცეფციასთან.კემი სება მოსკოვში, პროპაგანდისტულ „რადიო Sputnik“-ში გამოდის „ანტიდასავლური და ანტიკოლონიალისტური“ სიტყვით. ეს რადიო სააგენტო Sputnik-ის ნაწილია და შედის საინფორმაციო სააგენტო „Россия сегодня“-ში. (2022 წლის მარტში ამ მედიასაშუალების YouTube-არხი დაიბლოკა უკრაინაში რუსეთის შეჭრის შესახებ ინფორმაციის მიჩქმალვისა და დამახინჯების გამო.)
2022 წლის მარტში კემი სება „მგიმოში“ გამოვიდა აფრიკის მომავალზე სიტყვით, რომელშიც პირდაპირ დაუჭირა მხარი რუსეთის პრეზიდენტ ვლადიმირ პუტინის შეხედულებებს უკრაინის თაობაზე და ომში მის პოზიციას. იმავე წლის სექტემბერში სება კვლავ ჩაფრინდა მოსკოვში, ის მიიღეს რუსეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს წარმომადგენლებმა და სხვა უწყებებმა, მან „მგიმოში“ ისევ წაიკითხა ლექცია ახალგაზრდული ფორუმის ფარგლებში.2023 წლის გაზაფხულზე იგი გამოდიოდა რუსეთის სახელმწიფო დუმის „ანტიდასავლურ და ანტიიმპერიალისტურ“ კონფერენციაზე, რომელიც გახსნა რუსეთის ლიბერალურ-დემოკრატიული პარტიის ფრაქციის ხელმძღვანელმა და საერთაშორისო საქმეთა კომიტეტის თავმჯდომარემ ლეონიდ სლუცკიმ.
კემი სება რუსეთის სახელმწიფო დუმაში გამართულ მეორე საერთაშორისო საპარლამენტო კონფერენციაზე „რუსეთი-აფრიკა“. 2023 წლის მარტი.
თუმცა ეს ყველაფერი გაცილებით საშიში და სერიოზული საქმიანობის შესანიღბად გამოიყენებოდა. აფრიკაში კემი სებას თანამშრომლობა კერძო სამხედრო კომპანია „ვაგნერის“ დამფუძნებელ ევგენი პრიგოჟინის სტრუქტურებთან, რაც 2010-იანი წლების ბოლოს დაიწყო, ღრმად გასაიდუმლოებული და სისტემური გახლდათ. იგი დეტალურად არის დოკუმენტირებული „ვაგნერელი“ პოლიტტექნოლოგების გაჟონილ შიდა ანგარიშებში, ჟურნალისტურ გამოძიებებსა (კერძოდ, The Africa Report) და საფრანგეთის, სამხრეთ აფრიკის, აშშ-ისა და სხვა ქვეყნების სპეცსამსახურების მასალებში.2018-დან 2020 წლამდე კემი სება რეგულარულად იღებდა დიდძალ თანხებს პრიგოჟინის სტრუქტურებიდან. გაჟონილი მონაცემებით, მისი საქმიანობის დაფინანსების საერთო თანხამ სულ მცირე 700 ათასი დოლარი შეადგინა.აფინანსება ხდებოდა პრიგოჟინის მიერ კონტროლირებადი ფიქციური რუსული არასამთავრობო ორგანიზაციებისა და ანალიტიკური ცენტრების ქსელის გზით. საკვანძო ორგანიზაციად გვევლინებოდა კრემლის მიერ შექმნილი AFRIC („თავისუფალი კვლევებისა და საერთაშორისო თანამშრომლობის ასოციაცია“).ფული ნაღდი სახით გაიცემოდა რუსეთში სებას ვიზიტების დროს, ასევე შუამავალი პირების მეშვეობით მისი კიდევ ერთი ორგანიზაციის – Urgences Panafricanistes-ის საოპერაციო ხარჯებისთვის. ამ სახსრებით ფინანსდებოდა მისი საერთაშორისო მგზავრობა, ოფისების იჯარა და საპროტესტო აქციების ჩატარება.
„ვაგნერთან“ კონტრაქტის ფარგლებში კემი სებას მთავარი ამოცანა იყო საჰელის ქვეყნებში (მალი, ბურკინა-ფასო, ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკა და ა.შ.) ანტიფრანგული და ანტიდასავლური განწყობების გაღვივება. პრიგოჟინის პოლიტტექნოლოგები სებასთან ათანხმებდნენ ფრანგული სამხედრო ყოფნისა და ამ ქვეყნების მიერ საერთო ვალუტის – კფა ფრანკის გამოყენების წინააღმდეგ მიმართული მიტინგების გრაფიკსა და ადგილებს.კერძო სამხედრო კომპანია „ვაგნერის“ გაჟონილი დოკუმენტები შეიცავს იმ პირთა დეტალურ ანგარიშებს, რომლებიც კურირებდნენ სებას აქციებს, აფასებდნენ ჩართული ხალხის რაოდენობასა და მისი გამოსვლების მოცვას სოციალური ქსელების მიერ. ადგილზე სებას ერთ-ერთი მთავარი კურატორი იყო მაქსიმ შუგალეი – აფრიკაში პრიგოჟინის ყოფილი საკვანძო სოციოლოგი და პიარის სპეციალისტი.პრიგოჟინის „ტროლების ფაბრიკა“ კემი სებას მძლავრ ციფრულ მხარდაჭერას უზრუნველყოფდა. აშშ-ის სპეცსამსახურებმა დააფიქსირეს, რომ „ვაგნერის“ ბოტფერმები ბლოგერის ვიდეორგოლებსა და პუბლიკაციებს მასობრივად ავრცელებდნენ, მათ რეპოსტს ახორციელებდნენ და ისინი ხელოვნურად გადაჰყავდათ ტრენდებში, რაც კონტინენტზე მისი კოლოსალური პოპულარობის ილუზიას ქმნიდა. გარდა ამისა, სებას პოპულარიზაციას ეწეოდნენ აფრიკაში რუსეთის მიერ კონტროლირებადი ისეთი ფრანგულენოვანი რესურსების მეშვეობით, როგორიცაა, მაგალითად, Media Afrique TV.
მას შემდეგ, რაც ევგენი პრიგოჟინი დაიღუპა 2023 წლის ამბოხების შემდეგ, მის მიერ აფრიკაში აგებული მთელი ინფრასტრუქტურა, ადგილობრივ ინფლუენსერებთან კონტაქტების ჩათვლით, რუსეთის თავდაცვის სამინისტროსა და გრუ-ს პირდაპირ კონტროლქვეშ გადავიდა შექმნილი „აფრიკული კორპუსის“ ფარგლებში.2026 წლის აგვისტოში სამხრეთ აფრიკის მიერ წაყენებული ბრალდებები მიუთითებს, რომ კემი სება აგრძელებდა ფარული დაფინანსების მიღებას (კრიპტოვალუტური გადარიცხვების ჩათვლით) და დივერსიულ მომზადებას გადიოდა უკვე რუსეთის კადრის სამხედრო ინსტრუქტორებთან, რომლებმაც აფრიკის კონტინენტზე „ვაგნერის“ დაქირავებული მეომრები ჩაანაცვლეს.