„ამერიკულად გადაფუთული ახალი რუსული კანონი“ – ასე აფასებს საიას ყოფილი თავმჯდომარე, იურისტი ნიკა სიმონიშვილი, პარლამენტის მიერ მიღებულ “უცხოური აგენტების რეგისტრაციის აქტს”.
მისი თქმით, პრეცენდენტული სამართლის გათვალისწინების გარეშე “ქართულმა ოცნებამ“ აშშ-დან გადმოთარგმნა მხოლოდ დაწერილი სამართალი, რომლის შინაარსზე და კონტექსტზე პასუხისმგებლობა მთლიანად ანტიკორუფციულ ბიუროს და სასამართლოს სისტემას მისცა. იურისტის შეფასებით, მათგან კანონის ნორმების კეთილსინდისიერ განმარტებას არ უნდა ველოდოთ, მით უმეტეს FARA- ს ადრესატები არ არიან ისინი, ვისზეც “ქართული ოცნება” პირდაპირ აპირებს, რომ ის გაავრცელოს.
„ჩვენ მივიღეთ ამერიკულად გადაფუთული ახალი რუსული კანონი, ოღონდ ბევრად გამკაცრებული სამართლებრივი მდგომარეობით. ეს არ არის ამერიკული კანონი მიუხედავად იმისა, რომ პირდაპირი თარგმანია. რატომ? იმიტომ, რომ თავისი სულისკვეთებით, შინაარსით რადიკალურად განსხვავდება. ქართული და ამერიკული სამართალი და ზოგადად კონტინენტური სამართლის სისტემა და ამერიკული სამართლის სისტემა ერთმანეთისგან რადიკალურად განსხვავდება, რადგან ამერიკული სამართლის სისტემა მხოლოდ დაწერილ სამართალს არ მოიცავს, ამის პარალელურად არის პრეცედენტული სამართალი, რომელიც ასევე განსაზღვრავს ამ დაწერილი სამართლის შინაარსს.
“ქართულმა ოცნებამ გადმოთარგმნა მხოლოდ დაწერილი სამართალი, რომლის შინაარსზე და კონტექსტზე პასუხისმგებლობა მთლიანად ანტიკორუფციულ ბიუროს და სასამართლოს სისტემას მისცა, რომელთა დამოუკიდებლობასთან დაკავშირებით კითხვის ნიშნებიც უკვე აღარ ისმის, რამდენადაც არის დამოკიდებული “ქართული ოცნების” პოლიტიკურ ნებაზე.
ერთი, რომ “ქართულმა ოცნებამ” მთლიანად ამერიკული სამართალი არ გადმოიტანა, მეორე, რაც არის აქ მნიშვნელოვანი, კონტექსტს თუ გავითვალისწინებთ “ქართულმა ოცნებამ” ეს ყველაფერი დაუპირისპირა დასავლურ დაფინანსებას. მთელი ეს პროპაგანდა უპირისპირდებოდა დასავლურ დაფინანსებას, ამერიკულს, ევროკავშირიდან წამოსულ დაფინანსებას, ამის ნაცვლად ჩვენ ვხედავთ, რომ ამერიკულ სამართალში ეს არის მტრული სახელმწიფოების წინააღმდეგ მიმართული და მათგან მომავალი საფრთხისთვის მიღებული კანონმდებლობა. არასამთავრობო და მედია ორგანიზაციებს არც ეხება, თუ ვნახავთ FARA-ს აღსრულების პრაქტიკას მათ არ ეხება, ისე როგორც ამას “ქართული ოცნება” განმარტავს. ამიტომ ვამბობ, რომ მხოლოდ ნაწილობრივ გადმოიტანეს FARA და ვხედავთ, რომ ეს მთლიანად დასავლურ ფულს დაუპირისპირეს.
ამ ბიუროს პირობებში, რომელიც პოლიტიკურ დაკვეთას ასრულებს, ამ კანონის განმარტება არანაირად კეთილსინდისიერად არ წარმომიდგენია, მით უმეტეს ამ სასამართლოს პირობებში. არ მგონია, რომ ეს ნორმები მიეცემა კეთილსინდისიერ განმარტებას. ერთი, რომ ზოგიერთ შემთხვევაში ეს ნორმები იმდენად ბუნდოვანია, რომ არაკეთილსინდისიერი წამკითხველის პირობებში იძლევა ცუდი ინტერპრეტირების შესაძლებლობას. არ უნდა ველოდოთ მის კეთილსინდისიერ განმარტებას, მით უმეტეს FARA-ს ადრესატები არ არიან ისინი, ვისზეც “ქართული ოცნება” პირდაპირ აპირებს, რომ გაავრცელოს“, – აცხადებს იურისტი.
ნიკა სიმონიშვილის შეფასებით, FARA “ოცნებისთვის” პოლიტიკური ბერკეტია, რომელიც შეუძლია გამოიყენოს არამხოლოდ მედია და არასამთავრობო ორგანიზაციების, არამედ ბიზნეს კომპანიების და ინვესტორების წინააღმდეგაც.
„FARA-ს თარგმანი სერიოზული პოლიტიკური ბერკეტია მმართველი პარტიისთვის. არ გამოვრიცხოთ, რომ ერთ დღესაც, უცებ ანტიკორუფციულმა ბიურომ კონკრეტული ბიზნეს სუბიექტის წინააღმდეგ მიმართოს ეს იარაღი და მის წინააღმდეგ გამოიყენოს. ჩათვალოს, რომ უცხოეთიდან გარკვეულ სახსრებს, ფინანსებს თუ იღებს, ბიზნეს ურთიერთობაში თუ იმყოფება უცხოურ ორგანიზაციასთან/კომპანიასთან, ერთ დღესაც უცებ გადაწყვიტოს ანტიკორუფციულმა ბიურომ, რომ აი ეს ბიზნეს სუბიექტი გარკვეულ პოლიტიკურ ინტერესს ატარებს რომელიღაც უცხოური პრინციპალის და შესაბამისად მის წინააღმდეგაც გამოიყენოს.
არასამთავრობო ორგანიზაციები მოექცევიან პირველი დარტყმის ქვეშ, მაგრამ ერთ დღეს თუ ქართულ ოცნებას რომელიმე ინვესტორი, ბიზნეს სუბიექტი არ მოუვა თვალში ეს პირდაპირ შეიძლება იყოს გამოყენებული ბიზნესის წინააღმდეგ. კანონის ნორმები მასზე გავრცელდება თუ არა, ეს უკვე “ოცნების” პოლიტიკურ ნებაზე იქნება დამოკიდებული“, – აცხადებს ნიკა სიმონიშვილი.
ქართული ოცნების” პარლამენტმა “უცხოური აგენტების რეგისტრაციის აქტი” მესამე მოსმენით გუშინ დაამტკიცა. ოცნების თარგმნილი FARA უცხოური პრინციპალის აგენტად აცხადებს არამხოლოდ მედია და არასამთავრობო ორგანიზაციებს, არამედ კომერციულ ორგანიზაციებს და ფიზიკურ პირებსაც კი, რომლებიც დაფინანსების 20%-ზე მეტს უცხოეთიდან იღებენ.
ყველა ის პირი, რომელიც “ოცნების” ხელისუფლებისთვის უცხოური პრინციპალის აგენტია, ვალდებულია კანონის შესაბამისად სპეციალურ რეესტრში დარეგისტრირდეს. ე.წ გამჭვირვალობის კანონისგან განსხვავებით, ოცნების FARA-ში შემოდის სისხლის სამართლებრივი პასუხისმგებლობა. „უცხოური აგენტების რეგისტრაციის აქტის“ კანონით გათვალისწინებული ვალდებულებების შეუსრულებლობა ან არაჯეროვნად შესრულება ფიზიკური პირისთვის ისჯება ჯარიმით ან თავისუფლების აღკვეთით 5 წლამდე ვადით, იურიდიული პირის მიმართ კი გამოყენებული იქნება ჯარიმა.
