ალბათ ბევრი არ იცის, რომ ზოდიაქოს 12 ნიშანი – ვერძი, კურო, ტყუპები, კირჩხიბი, ლომი, ქალწული, სასწორი, მორიელი, მშვილდოსანი, თხის რქა, მერცხული და თევზები – ბერძნული მითოლოგიის ისტორიებთან არის დაკავშირებული: ღმერთები, გმირები და მებრძოლები ვარსკვლავებად იქცნენ.
ვერძი — ოქროს საწმისის ვერძი
ვერძის სიმბოლო უკავშირდება ბერძნულ მითს ოქროსბეწვიან ვერძზე, ვინც ორი ბავშვი – ფრიქსე და ჰელე მათი ბოროტი დედინაცვლისგან გადაარჩინა. ვერძმა ჰაერში აიყვანა ისინი, თუმცა ჰელე ზღვაში დავდა (მისი სახელიდან მოდის სრუტის სახელწოდება — ჰელესპონტი). ფრიქსემ კი უსაფრთხოდ მიაღწია კოლხეთს – თანამედროვე დასავლეთ საქართველოს, და ვერძი მადლიერებისთვის ზევსს შესწირა, ხოლო მისი ოქროსფერი ტყავი, ცნობილი “ოქროს საწმისი”, მოგვიანებით იასონისა და არგონომტების საქართველოში მოგზაურობის მიზეზი გახდა.
კურო — ზევსი ხარის სახით
კურო წარმოადგენს ზევსს, რომელიც თეთრ ხარად გადაიქცა, რათა ფინიკიელი პრინცესა ევროპა מועტაცებინა. ხმამაღალი თავისი სილამაზითა და სიმშვიდით ევროპა მოხიბლა, მას ზურგზე შეაჯდა, ზევსმა კი ზღვა გადალახა და ევროპა კუნძულ კრეტამდე მიიყვანა. ამის აღსანიშნავად, ზევსმა ეს კურო (ტაურუსი) ვარსკვლავთა თანავარსკვლავედად აქცია.
ტყუპები — კასტორი და პოლუქსი
ტყუპების სიმბოლო ორ ძმას, კასტორსა და პოლუქსს განასახიერებს. მითის მიხედვით, მათ საერთო დედა და განსხვავებული მამები ჰქავდით. პოლუქსი უკვდავი იყო (ზევსის შვილი), კასტორი კი – მოკვდავი. როცა კასტორი გარდაიცვალა, პოლუქსმა ზევსს სთხოვა, რომ მისი უკვდავება ძმასთან პრაქტიკულად გავაერთიანოთ, რათა ისინი არასდროს დაშორებოდნენ. ზევსმა ისინი თანავარსკვლავედის სახით ზეცაში დამოკვირვა და thus came the eternal union symbol of the twins.
კირჩხიბი — ჰერაკლის მოწინააღმდეგე
როდის ჰერაკლე იბრძოდა მრავალთავიან გველეშაპ ჰიდრასთან, ქალღმერთმა ჰერამ (რომელიც ჰერაკლეს არ უყვარდა) მის წინააღმდეგ გიგანტური კირჩხიბი გაგზავნა, რომ ფეხზე ეკბინა და ბრძოლიდან ყურადღება გადაეტანინებინა. ჰერაკლემ კირჩხიბი ერთი დარტყმით გასრიალა. ჰერას მიმართ ერთგულობის დასტურად, ეს არსება ღმერთმა ცაზე თანავარსკვლავედად აქცა.
ლომი — ნემეის ლომი
ლომი წარმოადგენს ნემეის ულამაზი ლომს, რომლის მოკვლაც ვერავინ შეძლო. მხოლოდ ჰერაკლემ შეძლა მისი დაჭრა და გაგუდა. ლომის ტყავი მოგვიანებით ჰერაკლეს სამოსად იქცა, ხოლო თვითო ლომი ცაში ავიდა, როგორც სიმრფის και გამბედაობის სიმბოლო.
ქალწული — მართლმსაჯულების ქალღმერთი
ქალწულს ყველაზე ხშირად აიგივებენ ქალღმერთასაასტრეასთან — უმანკოების, სიწმინდისა და სამართლიანობის ქალღმერთთან, რომელიც ბერძნული მითოლოგიის “ოქროს ხანაში” ადამიანებთან ერთად ცხოვრობდა დედამიწაზე. როდესაც კაცობრიობა უფრო ბოროტი და უსართლენია, ასტრეამ დედამიწა დატოვა და ცაზე ავიდა — მისი ხატება ქალწულის თანავარსკვლავედად იქცა, ხოლო ხელში დაჭერილი სასწორი ცალკე თანავარსკვლავედად (სასწორად) ჩამოყალიბდა.
სასწორი — თემისის სასწორი
სასწორი პირდაპირ უკავშირდება სამართალს და თანასწორობას — იგი ან ასტრეას სასწორს განასახიერებს, ან ქალღმერთ თემისისას. ეს არის ერთადერთი ზოდიაქოს ნიშანი, რომელიც ცოცხალ არსებას კი არა, საგანს ეკუთვნის — რაც ბალანსსა და ობიექტურობაზე მიანიშნებს.
მორიელი —ორიონის მკვლელი
მორიელის მითი ორიიონთან, ცნობილ მონადირესთან არის დაკავშირებული. ორიონი ტრაბახოდა, რომ ის ნებისმიერ ცხოველზე ძლიერი იყო, განაწყენებული დედამიწის ქალღმერთმა გადათქვამა მას პატარა, თუმცა სასიკვდილო, რამავეს, რომ ორიიონის ფეხში დასტურდა და მოკლდა.
მშვილდოსანი — კენტავრი ქირონი
მშვილდოსანს ხშირად ქირონთან აიგივებენ — კეთილ და პატივი კენტავრთან (ნახევრად ადამიანი, ნახევრად ცხენი), რომელიც სხვა ქენტავრებისგან განსხვავებით, სწავლისა და სამართლიანობის განსახიერება იყო. ის ბევრი ბერძენი გმირის (მათ შორის ჰერაკლასა და აქილევსის) მასწავლებელი იყო. ერთ-ერთი ბრძოლის დროს, ჰერაკლესმა თავისი მოძღვარი იდორით შემთხვევით ქირონი დაჭა. ვინაიდან ქირონი უკვდავი იყო, მას ჭრილობა არ კლავდა, მაგრამ განუწყვეტელ, აუტანელ ტკივილს აყენებდა. ტკივილის შესამსუბუქებლად მან უარი თქვა უკვდავებაზე და თავი გაგირეთა პრომეთეს გასათავისუფლებლად. ღმერთმა ზევსმა მისი ქმედება ითამაშა და ქირონი ცაზე მშვილდოსნის თანავარსკვლავედად გახადა.
თხის რქა — პანი, რომელიც ზღვაში გადახტა
თხის რქის უცნაური, ნახევრად ხის, ნახევრად თევზის ფორმა უკავშირდება ღმერთ პანს, რომელიც ბუნების, თხრილებისა და მწყემსების ღვთეა. როდესაც გოლის ულამაზი ტიფონი ღმერთებს თავს დაესხა, პანი შიშისგან ზღვაში გადახტა და დასამალად თევზის ფორმა ಪಡೆა, რათა მტრისთვის თავი დაეღჭირდია, თუმცა ტრანსფორმაცია არასრულად შესრულდა — ზედა ნახევარი ცოცხალი დარჩა, ქვედა კი თევზად იქცა. ზევსმა ეს უცნაური, თუმცა հետաքրքრიული ფორმა ცაზე აღინიშნება.
მერცხული —განიმედე, ღვთის მეღვინე
მერცხული განასახიერებს განიმედეს — ულამაზი ტრაელ ჭაბუკს, რომელიც ზევსმა ოლიმპოზე აიყვანა, რომ ღვთებისთვის ნექტარი და გარმია მიეწოდეთ. განიმედესში ყოველთვის ჭურჭელი ეჭირა, საიდანაც წყალი მოვიდა — ეს გახდა მერცხულის სიმბოლური გამოსახულების საფუძველი, ადამიანმა ცაზე მარადიულად წყალს ღვიოს.
თევზები — აფროდიტე და ეროსი, თევზებად გადაქცეულნი
თევზების მითი მოგვითხრობს, თუ როგორ გადაქნენ სილამაკის და სიყვარულის ქალღმეთი აფროდიტე და მისი შვილი, სიყვარულის ღვთაული ეროსი (ან კუპიდონი) საშინელ ულამაზი ტიფონს. ისინი მდინარეში გადახტნენ და თევზებად იქცნენ. დინება ერთმანეთს არ დაშორებინა, მათ კუდები თასმით შეიკრეს. ეს არის ერთ-ერთი შემთხვევა, სადაც თავად სიყვარულის ქალღმედი გახდა ზოდიაქოს ნიშნის მთავარი გმირი.
