„როდესაც აშშ მსოფლიოს ტარიფებს უწესებს, თავისუფალი ვაჭრობის რეჟიმი, რომელსაც საქართველო წლებია, ელოდებოდა, მაღალი ალბათობით, დროში, მინიმუმ გადაიწევა“ – ვახტანგ ჭარაია

„როდესაც მსოფლიოს ტარიფებს უწესებს, თავისუფალი ვაჭრობის რეჟიმი, რომელსაც საქართველო წლებია, ელოდებოდა, მაღალი ალბათობით, დროში, მინიმუმ გადაიწევა“ – ვახტანგ ჭარაია
“როდესაც ამერიკის შეერთებული შტატები მთელს მსოფლიოს ტარიფებს უწესებს, თავისუფალი ვაჭრობის რეჟიმი, რომელსაც საქართველო წლებია, ელოდებოდა, მაღალი ალბათობით, დროში, მინიმუმ გადაიწევა და ამ ეტაპზე მოსალოდნელი, ალბათ, არ იქნება” – ამის შესახებ ეკონომისტმა, ვახტანგ ჭარაიამ მედიაჰოლდინგ “კვირას” პრესკლუბში გამართულ პრესკონფერენციაზე განაცხადა.
ჭარაია აშშ-ს პრეზიდენტის, ს მიერ აშშ-ში იმპორტირებულ საქონელზე ტარიფების დაწესებას გამოეხმაურა. როგორც ეკონომისტმა განაცხადა, ამერიკის შეერთებული შტატების ამ გადაწყვეტილებამ, შესაძლოა, ესკალაციის კიდევ უფრო მაღალი საფეხური გამოიწვიოს იმ კუთხით, რომ შეიძლება, იმ ქვეყნებმა, რომელთა წინააღმდეგაც ეს გადაწყვეტილებაა მიღებული, ე.წ. სარკისებრი გადაწყვეტილება მიიღონ, ანუ აშშ-ს ანალოგიური ტარიფები თავადაც დაუწესონ.
“სავაჭრო ომები აქამდეც იყო, თუმცა შეიძლება, ნაკლებად გაცხადებულად და ნაკლები სიმწვავით. ფაქტია, რომ მსოფლიო ეკონომიკას ეს აზარალებს, პირდაპირ, თუ ირიბად ცალკეულ ქვეყნებზეც აისახება. შეიძლება, რაღაც კონკრეტულ შემთხვევებზე ვისაუბროთ, მაგრამ გლობალური ეკონომიკისთვის, რა თქმა უნდა, ეს ნეგატიურია. პრეზიდენტ ტრამპის ახალი ინიციატივაა ახალი ტარიფები დააწესოს, ზოგადად, საუბარია მთელი მსოფლიოსთვის 10%-ზე, ხოლო ცალკეული ქვეყნებისთვის, რომლებიც ბატონი ტრამპის განცხადებით, სარგებლობენ ამერიკელების ხარჯზე, იღებენ გარკვეულ მოგებებს, ტარიფები უფრო მაღალია. მაგალითად, ჩინეთისთვის 30%-ზე მეტი ტარიფია, რაც არ უნდა გასაკვირი იყოს, ამ სიაში ბრიტანეთიც კი არის შესული, ასევე ევროკავშირი, კორეა, იაპონია. ამერიკის შეერთებული შტატების ისეთი სტრატეგიული პარტნიორები, რომლებიც ყველაზე ახლო პარტნიორები არიან, შეიძლება, ითქვას, ამ ტარიფების გზით, ფაქტობრივად, დასანქცირდნენ. მათი პროდუქტი, რომელიც ამერიკის შეერთებული შტატების ბაზარზე მოხვდება, უფრო ძვირი გახდება, ეს კეთდება იმისთვის, რომ მომხმარებლებისთვის პრიორიტეტული თავად ამერიკული წარმოება იყოს, გამომდინარე იქიდან, რომ ამერიკული წარმოება ხშირ შემთხვევაში შეიძლება, უფრო ძვირიანი იყოს, ვიდრე იმპორტირებული. მაგალითად, ავტომობილების ინდუსტრიის შემთხვევაში იმპორტირებული ავტომობილი, შეიძლება, ხშირ შემთხვევაში უფრო იაფი ღირდეს, ვიდრე ამერიკული წარმოების. პრეზიდენტ ტრამპის განცხადებით, ამით ამერიკულ წარმოებას უპირატესობა ექმნება, თუმცა არცთუ ისე მარტივადაა საქმე, იმიტომ, რომ ხშირ შემთხვევაში ის საბოლოო პროდუქტები, რომელიც ამერიკის შეერთებულ შტატებში იწარმოება, დიდწილად იმპორტულ ნედლეულზეა დამოკიდებული, იგივე ავტოინდუსტრია, ის სრულად, თავიდან ბოლომდე ამერიკაში შექმნილი არაა, უამრავ კომპონენტს საჭიროებს, რომელიც სხვადასხვა ქვეყნიდანაა იმპორტირებული. შესაბამისად, ამერიკული წარმოების პროდუქციის ფასიც გაიზრდება, გარდაუვალია. სხვათა შორის, ამან საფონდო ბირჟებზე უკვე ნეგატიური გამოხმაურება პოვა და უკანასკნელი საათების განმავლობაში წამყვანი ამერიკული კომპანიების აქციების ფასი მნიშვნელოვნადაა შემცირებული.
ეს პოზიტიური ვერც ამერიკული ბაზრისთვის იქნება. პოლიტიკური განცხადება და პოლიტიკური გადაწყვეტილება, რომ ამ ტარიფებიდან სახელმწიფო ბიუჯეტში დამატებითი შემოსავალი მიიღონ, კი, ბატონო, ერთი მხრივ, ლოგიკურია, თუმცა, ის ზიანი რომელიც, შეიძლება, თავად ამერიკის შეერთებული შტატების ეკონომიკას, მის წამყვან კომპანიებს და მსოფლიო ეკონომიკას მიადგეს, ჩემი აზრით, ამ გადაწყვეტილებაში გათვალისწინებული არ არის, რადგან თავად ამერიკული კომპანიებიც ზარალობენ, ამერიკელი მომხმარებლები იზარალებენ, რა თქმა უნდა, იმიტომ, რომ მოუწევთ, გაძვირებული პროდუქტი შეიძინონ (არა მარტო პროდუქტი, არამედ მათ შორის მომსახურებაც, გამომდინარე ზოგადი ფასების ზრდიდან). შესაბამისად, ამერიკის შეერთებული შტატების ამ გადაწყვეტილებამ, შესაძლოა, ესკალაციის კიდევ უფრო მაღალ საფეხურს მიაღწიოს იმ კუთხით, რომ, შეიძლება, ე.წ. სარკისებრი გადაწყვეტილება მიიღონ იმ ქვეყნებმა, რომელთა წინააღმდეგაც ეს გადაწყვეტილება იყო მიღებული. ანუ იგულისხმება, რომ იგივე ევროკავშირი , ბრიტანეთი, იაპონია, კორეა, ჩინეთი, თუ სხვები, ვინც ამ სიაში არიან, ანალოგიურ ტარიფებს ამერიკის შეერთებულ შტატებს თავადაც დაუწესებენ. ამაზე მინიშნებები არის და ჩემი აზრით, გარდაუვალია, რომ ეს ასე არ მოხდეს. შეიძლება, ცალკეულმა ქვეყნებმა ამერიკულ პროდუქციას ტარიფი ნაკლები დოზით დაუწესონ, ცალკეულმა ქვეყნებმა შეიძლება, უფრო მაღალი ტარიფებიც კი დააწესონ. მაგრამ, ფაქტია, რომ ეს მეტ-ნაკლები დოზით ყველა იმ ქვეყნის მხრიდან მოხდება, რომელიც ამ პაკეტში მოჰყვა.
სამწუხაროდ, რაც შეიძლება, საქართველოსთვის ამ კუთხით იყოს: როდესაც ამერიკის შეერთებული შტატები მთელს მსოფლიოს ტარიფებს უწესებს, თავისუფალი ვაჭრობის რეჟიმი, რომელსაც საქართველო წლებია ელოდებოდა, მაღალი ალბათობით, დროში, მინიმუმ გადაიწევა და ამ ეტაპზე მოსალოდნელი, ალბათ, არ იქნება. რა თქმა უნდა, შეიძლება, რამე გამონაკლისი შემთხვევაც დაფიქსირდეს, მაგრამ მთლიანობაში ამერიკის პოზიცია ამ შემთხვევაში დანარჩენი მსოფლიოსგან ტარიფების გზით დამატებითი შემოსავლის მიღებაა და არა დანარჩენი ქვეყნების მხარდაჭერა, რომ მათ თავიანთი პროდუქცია ამერიკის შეერთებული შტატების ბაზარზე უფრო იაფად შეიტანონ.
ჩვენთან 10%-იან ტარიფზეა საუბარი, რომელიც ყველა ქვეყნისთვის გლობალური იქნება, თუმცა იმ დამატებით სიაში, სადაც 20-30 და უფრო მაღალ პროცენტებზეა საუბარი საქართველო მოხვედრილი არ არის”, – განაცხადა ვახტანგ ჭარაიამ.
ცნობისთვის აშშ-ის პრეზიდენტმა, დონალდ ტრამპმა დიდი ბრიტანეთიდან იმპორტზე 10%-იანი, ევროკავშირზე კი 20%-იანი ტარიფი გამოაცხადა.ამასთან, შეერთებული შტატების პრეზიდენტმა ვიეტნამს 46%-იანი, ტაივანს 32%-იანი, იაპონიას 24%-იანი, ინდოეთს 26%-იანი, სამხრეთ კორეას 25%-იანი, ტაილანდს 36%-იანი, ჩინეთს კი 34%-იანი ტარიფები დაუწესა.საქართველოს, სომხეთის, აზერბაიჯანის მიმართ 10%-იანი ტარიფი იმოქმედებს.
kvira.ge